4.5 TAN 5G MESELESİ?

WirelessFast_051313-617x416

Gündemde yer alan önce 4G mi sonrasında 4.5’ tan 5G mi diye tartışa duralım artık sınırlarını zorlayan bir 3G altyapısının can çekişen halini görünce bu konuda yapılan tartışmalardan çıkan mevcut sonuç klasik plansızlığımızı ve yetersizliği bir kez daha gözler önüne serdi. Ama her şeyde bir hayır vardır misali son noktada dahi olsa konunun tartışılması ve yanlış bir yola sürüklenip zaman ve para kaybetmektense tüm ihtiyaçların değerlendirebilmesi amacıyla ertelenmesi son derece yerinde bir karar oldu. Keşke bu daha evvel düşünülüp yapılsaydı ve ertelemeye hiç gerek kalmasaydı.

Jenerasyon-2G-3G-4G-1

3G’ nin ülkemizdeki tarihi başlangıcını biraz hatırlayalım; Türkiye 3G’ye 2009 Nisan başında Danıştay’ın ihalelere onay vermesiyle başladı. 30 Nisan’da operatörler ile anlaşma yapıldı ve onay sonrası şirketler hızlı bir biçimde altyapılarını kurmaya başladı. Böylece 3G serüvenimiz başlayalı tam tamına 6 yıl geçti ve hatırlatma için söyleyelim; Japonya’ dan 11 yıl, Avrupa’ dan ise tam 6 yıl sonra 3G’ ye geçebildik. Gerçi yanlış bir anlamayı düzeltelim zira 3G’ nin özellikle data iletiminde daha hızlı olduğu düşünülürse ülkemizde hala telefonunu klasik amaçlı kullananlar yani “Alo” diyenler için 2G bile yeterli bir teknoloji.

Şimdilerde yine geç kaldığımız 4G ile bizde çağı yakalamayı hatta belki 5G ile gelecekte zirveye konmayı veya ortak olmayı hedefliyoruz ama bu konuda çok net bir yol haritamız olmadığı için belirsizlik hakim. Belki erteleme kararı eksikleri tamamlamak için önemli bir fırsat olmuştur yada öyle temenni ediyoruz.

5g-data-transfer-speed-graphic

Kabul etmek gerekir ki ülkemizde şayet devlet zorlamazsa özel sektör kolay kolay kıpırdamıyor. Dolayısıyla 4G veya olası 5G için tüm yol haritasının ilgili devlet kurumları tarafından açıkça çizilmesi ve belirlenmesi gerekiyor. Kim ne yapacak? Maliyeti ne olacak ve ne zaman hizmete girecek? Kesinlikle iyi bir hesaplama gerekiyor.  Herkesin rolü açıkça belirlenmeli. Bu öyle kolay ve basit bir mesele değil.  Yıllık bazda on milyarlarca dolarlık cirosu olan ve ciddi istihdam barındıran bir sektörden bahsediyoruz. Maalesef şu ana kadar yani GSM tarihimizin 1994′ deki başlangıcından beri bu detaylandırmayı ve yol haritasını hiç bir zaman yapamadık. Yeterince üzerinde çalışılmadığı ve hazırlık yapılmadığı anlaşılan, 2015 Mayıs’ ta da teklif almaya çıkacağı duyurulan 4G ihalesi ertelenince biz son tüketiciler olarak yine hüsrana uğradık ve tekrar başa döndük. Önce 4G konuşurken şimdi bir adım daha ileri giderek 4.5’ tan 5G’ mi ona karar vereceğiz. Şayet bu konuda ilgili kurumlar ne yapacağını bilemiyor ve koordinasyon eksikliği varsa önce bunu düzeltmeliyiz. Soru işaretleriyle yola çıkılmaz.

GRAFICO-ABOUT-US1

Peki 4G veya 5G neden bizim için önemli? Artık mobil telefonlar ve uygulamalar, tablet PC’ ler, akıllı yollar, akıllı kara, deniz , hava araçları ve uygulamaları, ofisteki ve evdeki akıllı cihazlar vs derken günümüz ve yarının dünyasında ciddi bir iletişim network’ üne ve altyapısına ihtiyacımız var. Tabi bu network aynı zamanda yüksek hızlı, kesintisiz ve her yerde ulaşılabilir olmalı. Tüm dünya’da hız çok önemli. Mesafeleri kısaltmak, veri akışını hızlandırmak, bilgi alışverişini çoğaltmak vs. Tüm bu taleplerin ucunda teknolojik altyapı var. Bu altyapı’ da ise haberleşme çok önemli bir yer tutuyor. Artık rakiplerinizi yenmek istiyorsanız teknolojiyi en iyi düzeyde kullanmanız gerekiyor. Bunu yapan bir adım öne geçiyor ve rakiplerine fark atıyor. Geçmişte teknolojide Japonya mucizesi derken şimdi Güney Kore ve çok yakın gelecekte Çin mucizesini konuşacağız ki halihazırda zaten gündemdeler. Tüm bu ülkeler önce taklit sonra özgün üretim derken şimdi lider oldukları alanlarda dünyaya yön veriyorlar. Ama bu rekabette kimsenin durma lüksü yok. Zira herkes kıyasıya mücadele ediyor. Zayıf olan kaybeder. Oyunun kuralı bu.

5G-World-Summit-who-will-you-meet

3G’ de yerli operatörlerimiz artık limitteler yani mevcut koşullarda en fazla bu kadar hizmet sağlanıyor belki bir tık daha fazlası olabilirdi ama o da yatırıma değer mi acaba? Geçmişte verilecek hizmet ve şartlar, ilgili kurumlar tarafından doğru biçimde belirlenseydi daha kaliteli hizmeti daha ucuza alabilirdik ama serbest piyasa koşulları altında meydan boş kalınca sektör yöneticilerimiz hizmet kalitesini arttırmak için teknoloji ve altyapıya önem vermek yerine patronlarını mutlu etmek namına reklamlarla karlılığa odaklandılar. Tüketici bilinçli olmayınca ve devlet kurumları da ilgi göstermeyince şikayete ve ihtiyaçtan oluşan talebe cevap alamadık hatta rekabet yeterli olmayınca arzu ettiğimiz hizmeti ve kaliteyi uzun yıllar göremedik.

Bu noktada devlet kurumlarının tüketici lehine standartları baştan belirlemesi gerekiyordu. Yani biz ihale yaptık ve paraları topladık mantığıyla bu işler yürümüyor. İhalenin bile geçerli bir süresi ve taahhütleri olması gerekiyor. Şayet devlet çeşitli sebeplerden yeni ihalede gecikme yaşarsa telafi etmek için eski ihalenin yürürlükte olmasından dolayı yıllık bazda operatörlerden ek ücret almalı. Tüketici bile hak iddia edebilmeli. Yola çıkarken ihalenin ömrünü mesela 5 sene planlamışsın sonra çeşitli sebeplerden bunu zamanında yenilememişsin. O zaman ihalesiz geçen her ekstra yıl operatörlere ciddi kazanç sağlar. Sen ise sadece bakar ve ciddi bir gelirden olursun. Rüşvet ve suistimal iddialarına fırsat vermemek gerekiyor.

Ayrıca altyapıda milli teknolojinin geliştirilmesi için yüksek oranlı yerli üretim şartı konarak yerli yatırım ve üretim teşvik edilmeli. Yüksek kar marjlarıyla yıllarca yabancı firmaların çiftliğine dönen Türk pazarı bu gidişatı tersine çevirmeli ve bu teknolojiyi (5G) üreterek ihracat yapmalı. İthalat, distribütör ve katma değeri zayıf yerli montaj tuzağıyla oluşan kayıplar ortadan kalkmalı. İşte önümüzde dev bir fırsat ve akıllı davranırsak yüksek teknolojide lokomotif bir sektörün önemli bir oyuncusu olabiliriz.

5g-speedometer-logo

Operatörlerin ve taşeronların (ilgili üreticilerin) önüne teknik, mali ve hukuki şartları net bir biçimde ortaya koyacaksın. Kimse taahhütlerinin altında bir iş yapmayacak ve gerekirse bunları dönemsel yada ihtiyaçlar doğrultusunda sürekli revize edeceksin. Taleplerinde büyük düşüneceksin ve dayatmacı olacaksın. Merak etmeyin Türk pazarı büyük pasta kimse bu pastayı bırakıp gitmez. Ama bunu yaparken yapay gündemlerden artık kurtulalım. Konulara daha ciddi bakalım mesela yakın gündemimiz; Yok farklı operatörü arayınca ses tonu duymak ister misin yada ne bileyim düne kadar numara taşıması vs. gibi açıkçası boş ve yapay işlerle zaman geçirdik. En son spam SMS’ ler ile ilgili düzenlemeyi bile daha yeni yaptık. Yıl gelmiş 2015 uğraştığımız mevzular maalesef bunlar ki yani zaten düşünülmesi ve yapılması gereken işler!

4g2_2110

4G veya 5G teknolojisine geçtiğimizde evdeki kutu modemlerimizi bile çöpe atabiliriz. Günümüzde konuşmaların çeşitli uygulamalarla artık internet üzerinden yapıldığını varsayarsak yakında kablolu iletişim yani sabit telefon mazi olacak. Devasa fiber hatların desteklediği yeni altyapı sayesinde son derece hızlı iletişim kurabileceğiz. Her yerde video, film vs indirip seyredebileceğiz. Mobil telefonlarda görüntülü görüşme çok daha kolay olacak. Bulunduğumuz iç ve dış ortamdan kesintisiz yüksek görüntü kalitesinde canlı yayın yapabileceğiz. Özgürlük çizgileri daha da çok artacak. Yüksek veri alışverişi buna uygun teknolojilerin de gelişimini sağlayacak. Toplanan çeşitli bilgilerin analizi ve takibi için de hızlı bilgisayarlar, yazılımlar ve sistemler gerekecek. Zaman hepimiz için daha hızlı akıp gidecek. Çok daha yüksek bilgiye kısa süre içinde sahip olabileceğiz. Bilim kurgu filmlerinde gördüğümüz çoğu sahne artık hayatımıza daha çok girecek. Kısacası yakın geleceğin altyapısından bahsediyoruz.

5g-mobile-network

Bir çok konuda çağı yakalamak hususunda zamanında yatırım ve üretim yapmamanın acısını çok çektik. Bu bilinen bir gerçek ama yine şansımız var ve telekomünikasyon da bizim için lokomotif sektörlerden biri olabilir. Bu konuda rekabet bir hayli fazla ancak uygulama, tasarım ve üretim konusunda önümüzde fırsatlar çok. Doğru politikalar ve teşvikler bize büyük imkanlar kazandırabilir. Sektörün içindekilerin ve hatta örneğin medya gibi dışındakilerin de büyük çaba sarf etmesi gerekiyor. Mesela ortak komitelerde fikir alışverişi yapılması, yeni projeler üretilmesi ve desteklenmesi, devlete rehber olabilecek raporlar hazırlanması ve taleplerin dile getirilmesi vs. özel sektörün sadece siyaset yapması değil iş odaklı çalışması için de mükemmel bir fırsat oluşturabilir. Tabi bu işleri tümüyle özel sektöre bırakmakla olmuyor. Devlet olarak teşvik, hibe, destek, hedef ve beklentileri zorlamak şart!…

Evet sektörde sorun çok ama herkes kendi dünyasında olduğu için önümüzdeki pastayı görmüyoruz. Varsa yoksa tarife ve promosyon üzerinden mevcut pastayı bölüşme derdinde herkes. Ülke ekonomisine katma değeri olmayan kolay yanı bu. Halbuki başımızı kaldıralım ve birlikte düşünüp üretmeye odaklanalım. Fırsatlar önümüzde duruyor. Yeter ki herkes iyi niyet ve samimiyetini ortaya koysun.

161671803

4G mi 5G’ mi derken ADLS yada fiber internete bağlanmak için milyonlarca modem satıldı. Bunun maliyetini bir hesaplayalım keza altyapı için harcanan para ortada. Ülkedeki tüm internet ihtiyacının (kabloyla yapılan hariç) çoğu 4G veya 5G ile sağlansa ciddi bir maliyet düşümü ve ekonomik kazanım sağlanır.

Bu işlere soyunurken yatırımların cari açığa etkisi, yatırımda yerli ve yabancı oranı, mevcut operatörlerin mali durumu, yerli teknoloji vs. derken her şeyi mükemmel şekilde planlamak ve yürütmek tabi mümkün değil ama teknolojinin ucunu da artık kaybetmemek lazım. Kim bilir belki de önümüzde tarihi bir fırsat duruyor? Yeni (?) G ile ya bizde bu rekabette yer alırız veyahut seyirci olarak kalmaya devam ederiz!…

5g-tecnology-abhisheks-ppt-4-638

4G mi 5G mi derseniz, teknik değerlendirmesini burada ayrıca yapmaya gerek yok ama zamanında beğeniye sunulan yerli ilk arabamız Devrim’ e benzin konmadığı bahanesiyle araba üretemedik yada bize ürettirmediler ve daha sonra ithalatın kucağına düşerek Cumhuriyet tarihimiz boyunca %100 ‘ ü yerli hiç bir aracı seri olarak üretemedik. Ama geçen zaman zarfında tüm dünya bu konuda çaba ve ilerleme gösterdi. Mesela otomotiv sektörü Almanya ekonomisinin can damarı ve en önemli ihracat kalemi. Biz ise 2015’ de bari elektrikli yada hibrit araçlarla çağı yakalayalım diyoruz. Devrim’ den beri kaybedilen süre nereden baksanız 55 yıl (Cumhuriyet’ in kuruluşundan beri ise 92 yıl) ve karşılığı yüz milyarlarca dolarlık kaynak ithalatla birlikte heba oldu, uçtu gitti ülkemizden ve hepimizin cebinden? Yedek parçasıyla birlikte dev bir pazardan bahsediyoruz!…

GSM’ de daha fazla vakit kaybetmeden ve mutlaka bir yerden ama sağlam biçimde yola çıkarak bu işe soyunmamız şart ve bunu yaparken de en ideal formülü bulmamız gerekiyor. Önceden detaylı yol haritası çizilirse herkes kendini ona göre ayarlar ve hesabını yapar ama belirsizlikler sadece zaman ve para kaybından başka bir şey değil. Umarım yakın zamanda net bir tablo ile her şey daha güzel olur hepimiz ve ülkemiz için.

Kısacası; 4.5’ tan 5G bir an evvel hazır ve memleketimize hayırlı olsun!

5g-ile-hayat-hizlanacak

Advertisements